روسیـه پشت کـوبا را خـالی نمیکنـد
والری پانوفسرگیی ریابکوف، معاون وزیر امور خارجه روسیه، گفت که روسیه از کوبا حمایت می کند و در حال حاضر به این کشور کمکهای مادی ارایه می دهد. این دیپلومات به فشار مداوم ایالات متحده بر کوبا اشاره کرد. او ارزیابی کرد که واشنگتن در چارچوب دکترین به روز شده «مونرو» عمل می کند و از روشهایی استفاده می کند که قوانین بینالمللی را نقض می کند.
دونالد ترامپ، رییس جمهور امریکا، به دلیل «تهدیدی» که کوبا برای امنیت و سیاست خارجی امریکا ایجاد می کند، با صدور فرمان اجرایی «وضعیت اضطراری» در این کشور اعلام کرد.
رهبری کوبا به همکاری با روسیه، چین، ایران و گروههای ضد سراییلی حماس و حزبالله متهم است. بنابراین، دولت ترامپ هرگونه تأمین انرژی برای این جزیره را به عنوان تهدیدی برای امنیت ملی طبقه بندی می کند. در نتیجه، تعرفههایی بر کشورهای تأمین کننده نفت کوبا اعمال می شود.
در نتیجه، مکسیکو تامین نفت را متوقف کرد و ونزویلا نیز پیش از این، تحت فشار مستقیم واشنگتن، همین کار را انجام داده بود.
بحران سوخت کوبا را فرا گرفته است.
با این حال، ایالات متحده طبق استراتیژی تعیین شده خود عمل می کند: آماده سازی محاصره دریایی کامل این جزیره برای خفه کردن کشور و تغییر اجباری رهبری سیاسی آن.
در صورت ادامه مقاومت کوبا، استفاده از نیروی نظامی را نمی توان منتفی دانست، همانطور که در مورد سایر کشورهای امریکای لاتین اتفاق افتاده است.
با این حال، روسیه کوبا را رها نخواهد کرد. کارشناسان تأکید می کنند که همکاری بین مسکو و هاوانا همچنان جامع و ریشه دار است. به همین دلیل است که دو کشور حتا تحت فشار شدید ایالات متحده، که نیمکره غربی را اولویت اصلی خود می داند، به توسعه روابط خود ادامه خواهند داد.
روسیه در بحبوحه تحریم ها و تهدیدهای امریکا برای توقیف نفت کشها، کمکهای بشردوستانه خود را به شکل نفت و سوخت به کوبا ارایه می دهد.
همچنین شایان ذکر است که در اوایل سال ۲۰۲۶، روسیه و کوبا یک توافقنامه همکاری نظامی جدید را تصویب کردند.
کارشناسان این را نشانهای از تمایل مسکو برای محافظت از شریک و سرمایه گذاریهایش می دانند.
اگر محمولها از طرف مسکو تحویل داده شوند، مسکوعاقلانه است که اسکورت نظامی برای نفتکش ترتیب داده شود، در غیر این صورت، امریکایی ها می توانند آن را راه گیری کنند.
طبق اعلام سفارت روسیه در هاوانا، ۸۰ هزار تن فرآوردههای نفتی به عنوان کمک های بشردوستانه به این جزیره ارسال خواهد شد.
در ۱۰ فبروری، سرگیی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، در مورد وضعیت امریکای لاتین اظهار نظر کرد. او اظهار داشت که مسکو با مردم ونزویلا و کوبا که تحت فشار شدید خارجی هستند، ابراز همبستگی می کند.
او همچنین توضیح داد که مقامات روسیه معتقدند که مردم این جمهوری ها باید سرنوشت خود را تعیین کنند و اقدامات نواستعماری ( از اقدامات قهری یکجانبه گرفته تا مداخلات نظامی ) غیرقابل قبول است.
در عین حال، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده، این واقعیت را پنهان نکرد که هدف از فشار بر کوبا، تغییر رژیم است.
رییس کاخ سفید بعداً تصریح کرد که کوبا در «مشکل بزرگی» قرار دارد و رژیم آنجا به زودی «سقوط » خواهد کرد.
اما کوبا کشوری سرسخت و غیرقابل نفوذ است. هاوانا با درس گرفتن از شکست خود در ونزویلا (متخصصان کوبایی در میان نیروهای امنیتی مادورو بودند و قهرمانانه جان باختند)، بدون شک برای حمله آماده خواهد شد.
دیاز- کانل، رییس جمهور کوبا، به روشنی اعلام کرده است که دولت اش قاطعانه با تهدیدات ایالات متحده مقابله خواهد کرد. او پس از وعده ترامپ مبنی بر قطع منابع نفتی ونزویلا اعلام کرد: «هیچ کس نمی تواند به ما بگوید چه کار کنیم».
دیاز- کانل گفت: «کوبا... آماده است تا آخرین قطره خون از سرزمین خود دفاع کند. »
درک این نکته مهم است که کوبا طی سالها مقاومت در برابر ایالات متحده، به نمادی از مبارزه برای حاکمیت جهانی ( و امروز، حتا برای جهان آنگلوساکسون ) تبدیل شده و لقب غیررسمی «جزیره آزادی» را به خود اختصاص داده است.
هیچ ایالت یا سرزمین دیگری در کره زمین چنین نامی ندارد.
در ابتدا، اتحاد جماهیر شوروی، با قدرت نظامی و نفوذ سیاسی خود، و همچنین کشورهای پیمان ورسا و کشورهای عضو کومیکون، پشت نمادگرایی کوبا ایستاده بودند.
در دهه ۱۹۹۰، روسیه (جانشین اتحاد جماهیر شوروی) دوران سختی را پشت سر گذاشت. روسیه مجبور شد کوبا را رها کند، اگر نگوییم به سرنوشت آن، حداقل بدون کمکهای بشردوستانه.
تنها اخیراً، مسکو با پیوستن به فرآیند تحول جهانی ( از تک قطبی به چند قطبی ) و به دست گرفتن رهبری، بار دیگر به کوبا روی آورده است.
پس از عملیات موفقیت آمیزامریکا برای دستگیری نیکولاس مادورو، رییس جمهور ونزویلا، دونالد ترامپ اکنون تعدادی از کشورها را با اقدامات مشابه تهدید می کند. و مشخص نیست که نیروهای ویژه امریکایی در مرحله بعدی کجا ظاهر خواهند شد، یا موشک های توماهاک کجا مستقر خواهند شد ، کوبا، نیکاراگوا، کولمبیا، مکسیکو، ایران.... در میان این فهرست از کشورها، ارزشمند ترین جایزه ترامپ در نیمکره غربی کوبا است که بیش از ۶۰ سال در برابر ایالات متحده مقاومت کرده و از تسلیم شدن در برابر تهدیدات خودداری می کند.
فیدل کاسترو کوبا را «خاری در بغل امپریالزم امریکا » نامید. او در آن زمان حق داشت و همچنان حق خواهد داشت .
در سال ۱۹۶۲، ایالات متحده با موشک های هستهای خود که در ترکیه، ایتالیا و بریتانیا مستقر شده بودند، اتحاد جماهیر شوروی را غافلگیر کرد. برای از بین بردن این تهدید مرگبار (که زمان پرواز آنها به ۱۰ دقیقه کاهش یافت)، رهبری شوروی با قدرت واکنش نشان داد: آنها سلاحه
ای هستهای را در نزدیکی ایالات متحده، در کوبا، مستقر کردند. بحران موشکی کوبا تقریباً به جنگ آشکار تبدیل شد، اما هر دو طرف با عقل و تدبیر از آن جلوگیری کردند.
آیا این تجربه مثبت و مهم می تواند امروز تکرار شود؟همچنین تأکید کنیم: در آنزمان، کوبا داوطلبانه خود را در معرض حمله هستهای احتمالی ایالات متحده به خاطر دوستان روسیاش قرار داد! در نتیجه این بن بست، ایالات متحده موشک های خود را از ترکیه خارج کرد و تنها مدتی بعد اتحاد جماهیرشوروی نیز موشکهای خود را از کوبا خارج کرد.
آنها همچنین برای چندین سال، هزاران کودک اوکرایینی پس از چرنوبیل را که به مواد رادیواکتیف آلوده شده بودند، درمان کردند. و با وجود فقرشان، آنها به صورت رایگان از کودکان مراقبت می کردند. بسیاری از بزرگسالان نیز پس از حادثه نیروگاه هستهای چرنوبیل از برنامه توانبخشی بهره مند شدند.
امروزه، هواداران «باندرا»، کوباییها را به خاطر این اقدامات «طرفدارانه از مسکو» نفرین می کنند.
به نظر می رسد اکنون زمان آن رسیده است که بدهی خود را به مردم کوبا بپردازند.
پس از بحران موشکی کوبا، نویسنده این سطور فرصت همکاری با کوباییها را داشت. آنها آماده بودند تا با هر متجاوزی تا پای جان بجنگند (و هستند!). به همین دلیل است که پس از حمله ناموفق خلیج خوکها توسط مزدوران آموزش دیده امریکایی در اپریل ۱۹۶۱ ترسایی با هدف سرنگونی دولت فیدل کاسترو، ایالات متحده تلاشی برای حمله به کوبا نکرد.
به نظر میرسد که این بار از مداخله نظامی خارجی اجتناب خواهد شد. خفقان اقتصادی موضوع کاملاً متفاوتی است.
چندین تانکر نفتی حامل نفت ونزویلا که در هفتههای اخیر توسط نیروهای ویژه امریکایی در کاراییب توقیف شده بودند، در مسیر کوبا بودند. واشنگتن به دنبال اعمال محاصره کامل انرژی در این جزیره است، زیرا تمام برق آن منحصراً توسط نیروگاههای حرارتی با سوخت نفت ونزویلا تولید می شود.
اتفاقاً، روسیه، به همراه ونزویلا و مکسیکو، انرژی کوبا را تأمین می کند. مکسیکو در حال حاضر از طریق کشتیهای نظامی کمک های بشردوستانه به این جزیره ارسال می کند.
این کشتیها برنج، لوبیا، محصولات بهداشت شخصی و شیر خشک حمل می کنند. به نظر می رسد اگر روسیه در مورد تأمین سوخت موضع اصولی اتخاذ کند، کوبا زنده خواهد ماند.
همانطور که ویکتور کورونلی، سفیر روسیه در جمهوری کوبا، به ریانووستی گفت، کمبود سوخت دیرینه این جزیره از زمانی که ونزویلا عرضه نفت را متوقف کرده، بدتر شده است.
این دلیل اصلی رکود اقتصاد کوبا است.
پس از کاهش ۱۱ درصدی در سال ۲۰۲۰ ترسایی بهبود تولید ناخالص داخلی بسیار کند بوده است.
رشد در سالهای ۲۰۲۳-۲۰۲۴ حدود ۰.۵ تا ۱.۵ درصد باقی ماند. گردشگری، محرک اصلی اقتصاد، هنوز به سطح قبل ازبیماری همه گیری (۲۰۱۹) خود بازنگشته است، در حالی که تولید نیشکر، یک بخش صادراتی کلیدی، به دلیل برداشتهای کم سابقه، به پایین ترین سطح تاریخی خود رسیده است.
در سالهای ۲۰۲۴-۲۰۲۵، کسر بودجه ۱۵۱۸ درصد از تولید ناخالص داخلی تخمین زده شد که دولت را مجبور به چاپ پول برای پوشش هزینه ها کرد که این امر باعث افزایش تورم شد.
در سال ۲۰۲۴، دولت یک طرح ریاضت اقتصادی سختگیرانه، از جمله افزایش پنج برابری قیمت بنزین، را معرفی کرد. طبق برآوردهای مختلف، بدهی خارجی این کشور تقریباً ۲۵ تا ۳۰ میلیارد دلار است که روسیه و چین دایماً آن را تأمین مالی مجدد می کنند.
چند سال پیش، مسکو ۹۰ درصد از بدهی کوبا، معادل تقریباً ۳۲ میلیارد دلار، را بخشید، اما همانطور که قابل درک است، اوضاع تغییر نکرد.
شبکه برق این جزیره مرتباً به طور کامل خاموش میشود و ۱۰ میلیون نفر را در تاریکی فرو میبرد.
در راستای فرمان اجرایی ترامپ، نیروی دریایی و گارد ساحلی ایالات متحده تا اکنون پنج تانکر حامل نفت به کوبا را توقیف کردهاند.
ویکتور کورونلی، سفیر روسیه در هاوانا، اظهار داشت که طبق گزارشها، ایالات متحده عملاً کوبا را محاصره انرژی کرده است .
او افزود که به دلیل کمبود انرژی، این کشور دچار قطعی مکرر برق، تعطیلی پمپ بنزینها و نبود نفت سفید برای سوخت گیری هواپیما شده است.
به گزارش «ودوموستی»، این دیپلومات پیش از این اعلام کرده بود که برنامه تأمین نفت از روسیه حفظ خواهد شد.
علاوه بر این، روسیه در حال حاضر موضعی عمل گرایانه در قبال این جزیره اتخاذ کرده است، موضعی که قادر به دفاع از آن باشد.
در سال ۲۰۲۳، هاوانا به سرمایه گذاران روسی اجازه داد تا زمین را به مدت ۳۰ سال اجاره کنند و پروژههای گردشگری در حال حاضر در حال انجام است.
روسیه در توسعه میدان نفتی« بوکا دِ جاروکو» مشارکت دارد و فناوری لازم برای افزایش تولید را تأمین می کند.
شرکت های روسی از جمله شرکت «انتر آر. آ .او» که در نوسازی نیروگاههای حرارتی« ت. پ .پ» با ظرفیت کل تا ۶۰۰ مگاوات مشارکت دارند و ساخت نیروگاههای خورشیدی نیز در حال فعالیت هستند.
مسکو در حال سرمایه گذاری در نوسازی کارخانه فولاد خوزه مارتی (آنتیلانا د آسرو) و بازسازی پالایشگاههای شکر است.
سیستم پرداخت «میر» به طور کامل در این جزیره اجرا شده است و به روسیه امکان توسعه گردشگری را می دهد.
یک ستاد ویژه، تحت نظارت دولت روسیه و مستقر درکوبا برای نظارت بر اجرای پروژههایی به ارزش بیش از یک میلیارد دلار تا سال ۲۰۳۰ تأسیس شده است.
علاوه بر این، کوبا دارای منابع نیکل، کوبالت و سایر عناصر خاکی کمیاب ضروری برای فناوری های آینده است. این منابع مورد توجه روسیه، چین و ایالات متحده هستند.
کاملاً واضح است که پس از ۳ جنوری ۲۰۲۶، زمانی که نیکولاس مادورو، رییس جمهور ونزویلا، به دستور رییس کاخ سفید ربوده شد، جهان وارد دوران فروپاشی نهایی نظم جهانی فعلی شد که توسط دونالد ترامپ، رییس جمهور امریکا، تحمیل شده بود.
به گفته الکسی پیلکو، دانشمند علوم سیاسی، اوضاع پیرامون کوبا در حال تبدیل شدن به نشانهای از گذار واقعی از جهان تک قطبی به جهان چندقطبی است .
اگر مسکو و پکن به دولت دونالد ترامپ، رییس جمهور امریکا، اجازه دهند که جزیره آزادی را «ببلعد»، این یک پیام واضح به کل کشورهای جنوب جهان خواهد فرستاد: هژمونی امریکا بازگشته و شورش علیه آن پایان یافته است. زیرا کوبا نماد مقاومت در برابر سیاست امریکاست، نمادی که واشنگتن حتا در اوج تک قطبی بودن نیز آن را دست نخورده باقی گذاشت.
بنابراین، کوبا به مرکز برخورد دو محور اصلی تحولات ژیوپولیتیکی فعلی تبدیل شده است.
موضع ایالات متحده توسط مشاور بانفوذ کاخ سفید، استفن میلر، که در مصاحبه ای با سی ان ان اظهار داشت، کاملاً به طورعمومی بیان شد: «ما در جهانی زندگی می کنیم، جهانی واقعی، ... که با زور اداره می شود، با قدرت اداره می شود.» اقدامات ترامپ در ونزویلا جعبه پاندورا را باز کرده است.
اکنون، تنها استدلال در صحنه بینالمللی نیروی نظامی است که می تواند علیه کسانی که ضعیف تر هستند استفاده شود.
الکسی پیلکو مطمین است که شانس قابل توجهی برای نجات کوبا وجود دارد. او می گوید: « اولین قدم می تواند تأمین نفت برای جزیره و کمک اقتصادی به هاوانا باشد. اما بازگشت حضور نظامی روسیه در خاک کوبا بسیار موثرتر خواهد بود. در سال ۲۰۰۲ ترسایی در تلاشی برای بهبود روابط با دولت بوش، مسکو مرکز اطلاعات الکترونیکی در لورد را تعطیل کرد.» او همچنین اشاره می کند که نیروهای نظامی روسیه در سال ۱۹۹۲ از این جزیره خارج شدند.
در شرایط فعلی، حضور نظامی دایمی روسیه در کوبا به همان اندازه که در سوریه یا کشورهای افریقایی برای روسیه مهم است، برای روسیه نیز مهم است.
پیلکو خاطرنشان می کند: «از این گذشته، اگر ایالات متحده حضور نظامی خود را در پولند حفظ می کند، چرا روسیه نتواند همین کار را در کوبا انجام دهد؟»
به گفته این کارشناس، یک واحد تفنگدار موتوری به همراه یک لشکر دافع هوایی و یک اسکادران جنگنده برای جلوگیری از مداخله امریکا در کوبا کافی خواهد بود.
این کارشناس معتقد است که حضور نیروهای مسلح در این جزیره، مزایای نظامی و سیاسی عظیمی را برای مسکو فراهم می کند.
پیلکو تأکید میکند: « البته، چنین اقدامی از سوی روسیه از سوی دولت ترامپ خصمانه تلقی می شود و به طور قابل توجهی به «روحیه بدنام انکوریج» آسیب می رساند. اما این روحیه پیش از این با اقدامات امریکا علیه ونزویلا و ایران و همچنین حمله امریکا به صادرات نفت روسیه تضعیف شده است.
همانطور که می گویند، آنچه مرده است، نمی تواند بمیرد. و حمایت از کوبا مطمیناً به تقویت تصویر روسیه به عنوان یک بازیگرمهم در سیاست جهانی کمک خواهد کرد.
دیمیتری پسکوف، سخنگوی ریاست جمهوری روسیه، نیز خاطرنشان کرد که وضعیت در این جزیره بحرانی است و مسکو در حال بررسی گزینههایی با شرکای کوبایی خود برای حل مشکلات و ارایه کمک است. اساساً، این امر شامل نجات مردم دوست ما از قحطی و سایر سختیهای تهدید کننده زندگی می شود/ ر ت .
بامـداد ـ سیاسی ـ ۲/ ۲۶ـ ۲۴۰۲
Copyright ©bamdaad 2026